Maag-darmontsteking bij honden: symptomen, oorzaken en wat je kunt doen

Wat is een maag-darmontsteking bij honden?

Bij een maag-darmontsteking is het slijmvlies van de maag, de darmen of allebei ontstoken. Dierenartsen noemen het gastro-enteritis. Een ontsteking van alleen de maag heet gastritis, van de dunne darm enteritis en van de dikke darm colitis. In de praktijk lopen ze vaak in elkaar over.

Darminfectie en darmontsteking worden vaak door elkaar gebruikt. Een infectie met een virus, bacterie of parasiet is een van de oorzaken, maar een ontsteking kan ook ontstaan door voeding, stress of een andere ziekte. De meeste honden zijn binnen twee tot drie dagen weer de oude. Houden de klachten langer dan drie weken aan of komen ze steeds terug, dan spreken dierenartsen van een chronische darmontsteking.

Hoe krijgt een hond een darmontsteking?

Vaak is er in de dagen ervoor een duidelijke aanleiding. De meest voorkomende oorzaken:

• Iets verkeerds gegeten: afval, bedorven eten, uitwerpselen, een bot of veel gras.
• Een plotselinge overstap naar ander voer of veel tafelrestjes.
• Een virus, zoals het parvovirus bij puppy's en niet-gevaccineerde honden.
• Bacteriën, zoals salmonella of campylobacter, bijvoorbeeld uit rauw vlees of slootwater.
• Parasieten: wormen of giardia.
• Stress, bijvoorbeeld door een verhuizing, een verblijf in het pension of vuurwerk.
• Een voedselallergie of -intolerantie.
• Een andere ziekte, zoals een probleem met de alvleesklier, lever of nieren.

Komen de klachten steeds terug, dan zoekt de dierenarts verder. Vaak gaat het dan om een gevoeligheid voor bepaald voer of om een chronische darmontsteking (IBD), waarbij het afweersysteem in de darm zelf te fel reageert.

Maag, dunne of dikke darm: hoe herken je het verschil?

Waar de ontsteking zit, zie je vaak aan de ontlasting en het gedrag van je hond. Dat helpt de dierenarts bij het zoeken naar de oorzaak.

Maagontsteking (gastritis)

Je hond braakt, soms gal of wit schuim, en heeft minder trek. Hij likt veel aan zijn lippen, slikt vaak of zoekt gras om te eten. Sommige honden gaan in een biddende houding staan: voorpoten gestrekt, achterlijf omhoog. Dat wijst op buikpijn.

Ontsteking van de dunne darm (enteritis)

De ontlasting is waterig en er komt in één keer veel. Je hond hoeft niet vaker dan normaal, maar verliest wel veel vocht. Duurt een dunne-darmprobleem langer, dan valt een hond vaak af.

Dikke darmontsteking (colitis)

Je hond moet vaak en dringend, perst en produceert telkens maar een klein beetje. De ontlasting is zacht en bevat slijm of een streepje helderrood bloed. Dat bloed ziet er eng uit, maar bij een verder fitte hond is een colitis meestal binnen enkele dagen over.

Is een darmontsteking bij een hond gevaarlijk?

Meestal niet. Een volwassen hond die een paar keer braakt of diarree heeft, maar verder alert is en goed drinkt, knapt doorgaans binnen twee tot drie dagen op. Gevaarlijk wordt het als je hond te veel vocht verliest of als er een ernstige oorzaak achter zit. Dan kan een darmontsteking wel dodelijk zijn, vooral bij puppy's.

Bel dezelfde dag de dierenarts als:

• je pup of een oude hond braakt of diarree heeft;
• de klachten langer dan een dag duren of steeds terugkomen;
• er bloed in het braaksel zit, of veel bloed of zwarte ontlasting;
• je hond niets binnenhoudt, ook geen water;
• je hond slap is, koorts heeft of pijn in zijn buik lijkt te hebben.

Bel direct, ook 's nachts, bij plotseling veel bloederige, waterige diarree, of als je hond kokhalst zonder dat er iets komt en een opgezette, harde buik krijgt. Uitdroging herken je aan droog, plakkerig tandvlees en een huidplooi in de nek die blijft staan.

Wat doe je bij (verdenking van) een darmontsteking?

Twijfel je, of hoort je hond bij een van de groepen hierboven, bel dan de dierenarts. Die vraagt wat je hond gegeten heeft, voelt de buik en onderzoekt zo nodig de ontlasting of het bloed. De behandeling hangt af van de oorzaak en bepaalt de dierenarts, bijvoorbeeld vocht bij uitdroging of medicatie bij een infectie of parasiet.

Wat je zelf kunt doen

• Zorg dat er steeds vers water staat. Drinkt je hond veel in één keer en braakt hij het weer uit, geef dan vaker een klein beetje.
• Geef de maag een paar uur rust. Een puppy laat je niet vasten.
• Geef daarna kleine porties licht verteerbaar eten, verdeeld over de dag, bijvoorbeeld gekookte kip zonder vel met witte rijst.
• Ga in drie tot vijf dagen geleidelijk terug naar het gewone voer.
• Houd bij hoe vaak je hond moet, hoe de ontlasting eruitziet en of hij eet en drinkt. Een foto van de ontlasting helpt de dierenarts.
• Geef geen medicijnen voor mensen, zoals pijnstillers of middelen tegen diarree. Die kunnen giftig zijn voor honden.
• Ruim ontlasting direct op en was je handen. Houd je hond bij andere honden weg tot de klachten over zijn.

Meer over de klachten zelf lees je in de artikelen over diarree bij honden en overgeven bij honden.

Darmontsteking bij je hond voorkomen

• Wissel niet plotseling van voer. Meng het nieuwe voer in een week geleidelijk door het oude.
• Voorkom dat je hond afval, uitwerpselen of dode dieren eet. Een hond die alles opeet, kun je leren om iets los te laten.
• Geef geen gekookte botten en zo min mogelijk tafelrestjes.
• Ontworm volgens het schema van de dierenarts en laat bij terugkerende klachten de ontlasting onderzoeken.
• Laat je pup volledig vaccineren voordat hij met onbekende honden in contact komt.
• Laat je hond niet drinken uit sloten en plassen met stilstaand water.
• Werk hygiënisch als je rauw vlees voert en bewaar het koel.