Constipatie bij honden: oorzaken, symptomen en wat je kunt doen

Hoe lang mag een hond niet poepen?

Een gezonde volwassen hond poept één tot drie keer per dag, meestal na het eten of tijdens de wandeling. Eén dag overslaan is zelden een probleem. Na een dag minder eten, een lange autorit of een nacht in een vreemde omgeving houdt een hond het soms gewoon op. Poept je hond twee dagen niet, of probeert hij het wel maar lukt het niet, dan spreek je van constipatie. Obstipatie en verstopping zijn andere woorden voor hetzelfde.

De dikke darm haalt vocht uit de ontlasting. Blijft die te lang zitten, dan wordt hij steeds droger en harder, en dus nog moeilijker kwijt te raken. Daarom is snel reageren beter dan afwachten: een lichte verstopping is thuis vaak te verhelpen, een verstopping van dagen niet.

Hoe ontstaat verstopping bij honden?

Meestal zit de oorzaak in wat erin gaat en in hoeveel de hond beweegt. Soms is de verstopping een gevolg van iets anders, en dan moet dat eerst gevonden worden.

• Te weinig vocht of vezels. Alleen droge brokken en weinig drinken geven droge, harde ontlasting.
• Botten en vers vlees met bot. Botresten en kalk maken de ontlasting hard en kalkwit. Dit is de bekendste oorzaak van een plotselinge verstopping bij een verder gezonde hond.
• Te weinig beweging. De darm beweegt mee met de hond. Een hond die veel ligt, heeft een trage darm.
• Ingeslikte haren, gras of een voorwerp. Een sok, stuk speelgoed of dennenappel kan de doorgang blokkeren.
• Pijn bij het poepen. Volle anaalklieren, een vergrote prostaat bij de reu of pijnlijke heupen en rug zorgen dat een hond het ophoudt.
• Medicijnen. Bepaalde pijnstillers, plastabletten en middelen tegen jeuk vertragen de darm.
• Spanning. Sommige honden houden het dagen op in een pension of na een verhuizing.
• Zeldzamer. Een vernauwing of gezwel in de darm, een verwijde dikke darm (megacolon) of een breuk naast de anus bij oudere reuen.

Oude hond poept niet of moeilijk

Bij oudere honden spelen vaak meerdere oorzaken tegelijk. Ze drinken minder, bewegen minder en hebben vaker stijve heupen, waardoor hurken pijn doet en ze het poepen uitstellen. Oude reuen hebben daarnaast vaker een vergrote prostaat, die tegen de endeldarm drukt. Een oude hond die opeens niet meer poept, of juist zijn ontlasting niet meer kan ophouden, verdient altijd een controle bij de dierenarts, ook als hij verder fit lijkt.

Hond kan niet poepen en piept of geeft over: wanneer is het spoed?

Een hond die een dag niet poept maar verder vrolijk eet en speelt, kun je een dag aankijken. Bij deze signalen bel je dezelfde dag:

• Je hond piept of jankt bij het persen, of reageert pijnlijk als je zijn buik aanraakt.
• Hij geeft over, zeker als het braaksel naar ontlasting ruikt.
• De buik is bol, hard of gespannen en hij vindt geen houding om te liggen.
• Hij laat wel scheten maar poept al twee dagen niet, of er komt alleen bloed of slijm.
• Hij perst steeds en er komt ook geen urine.
• Je weet of vermoedt dat hij een bot, sok of ander voorwerp heeft ingeslikt.

Deze combinatie kan wijzen op een darmafsluiting, en dat is een spoedgeval. Hoe langer je wacht, hoe groter de kans op schade aan de darmwand.

Wat doe je als je hond niet kan poepen?

De dierenarts voelt de buik en de endeldarm en maakt zo nodig een röntgenfoto. Daaruit blijkt of het om harde ontlasting gaat, om een voorwerp, of om iets wat van buitenaf op de darm drukt. Afhankelijk daarvan krijgt je hond een klysma, medicatie die de darm op gang helpt of de ontlasting verzacht, of een vezelrijk dieet. Zit de ontlasting muurvast, dan wordt die onder narcose verwijderd. Een voorwerp dat de darm afsluit, moet operatief weg. De oorzaak hoort erbij: anaalklieren legen, de prostaat aanpakken of de gewrichtspijn behandelen.

Wat je zelf kunt doen bij een lichte verstopping

Poept je hond een dag niet, maar eet en drinkt hij normaal en heeft hij geen pijn, dan kun je thuis beginnen:

• Meer vocht. Zet extra water neer, doe water of ongezouten bouillon door de brokken of geef tijdelijk natvoer.
• Vezels. Een lepel gekookte pompoen of fijngemaakte gekookte groente bij het eten maakt de ontlasting zachter.
• Beweging. Een extra lange wandeling brengt de darm op gang. Veel honden poepen onderweg alsnog.
• Vacht controleren. Bij langharige honden kan verklitte vacht rond de anus de uitgang afsluiten. Knip die kort.
• Bijhouden. Noteer wanneer hij voor het laatst poepte, hoe de ontlasting eruitzag en wat hij gegeten heeft. Daar heeft de dierenarts het meest aan.

Geef geen laxeermiddel voor mensen. Die zijn voor een hond snel te sterk en sommige zijn giftig. Ook met huismiddeltjes als olijfolie of paraffine wacht je tot je de dierenarts gesproken hebt, want bij een bot of voorwerp in de darm kunnen ze schade doen. Is er na een dag thuis geen verbetering, dan ga je alsnog.

Verstopping voorkomen

• Altijd vers water, op meer dan één plek in huis.
• Geen gekookte botten, en rauwe botten alleen met mate. Let bij vers vlees met bot op kalkwitte ontlasting.
• Voldoende vezels in het voer, en bij een gevoelige hond een vast deel natvoer.
• Elke dag een echte wandeling, ook voor oude honden, in hun eigen tempo.
• Laat anaalklieren en gewrichten controleren als je hond vaker moeilijk poept.
• Sokken en klein speelgoed buiten bereik van honden die alles opeten.
• Let extra op de ontlasting bij een voerwissel of een nieuw medicijn. Dan zie je een verandering direct.