Bij beide is de hoef warm en voel je een sterke pols boven de kogel. Maar hoefbevangenheid is een ontsteking van de hele lederhuid en altijd een spoedgeval voor de dierenarts. Zo zie je het verschil:
- Aantal hoeven: een hoefzweer zit bijna altijd in één hoef. Hoefbevangenheid zit meestal in beide voorhoeven, soms in alle vier.
- Begin: een hoefzweer maakt een paard ineens stokkreupel aan één been. Hoefbevangenheid begint vaak met stijf of schuifelend lopen.
- Houding: met een hoefzweer zet je paard alleen de teen neer of houdt het het been op. Bij hoefbevangenheid leunt het naar achteren om de voorhoeven te ontlasten, of het ligt veel.
- Pijnplek: bij een hoefzweer zit de pijn op één plek in de hoef. De hoefsmid of dierenarts vindt die met een hoeftang.
Twijfel je, of zie je meer dan één warme hoef? Ga dan uit van hoefbevangenheid en bel direct de dierenarts. Een hoefzweer kan overigens ook ontstaan bij een paard dat hoefbevangen is (geweest).
Een paard met een hoefzweer heeft veel pijn en knapt pas op als de pus naar buiten kan. Bel dezelfde dag de dierenarts of de hoefsmid. Zij zoeken de zweer, openen hem en bepalen hoe de hoef daarna beschermd wordt.
Een gewone hoefzweer kan een ervaren hoefsmid openen. Bel de dierenarts bij koorts, een dik onderbeen, een spijker in de hoef, eerdere hoefbevangenheid of twijfel.
Tot de dierenarts of hoefsmid er is
- Voel aan alle vier de hoeven en de pols boven de kogels. Eén warme hoef past bij een hoefzweer, meer warme hoeven niet.
- Neem de temperatuur op. Normaal is ongeveer 37,5 tot 38 °C; boven 38,5 °C heeft je paard koorts.
- Krab de hoef uit en kijk naar de zool, de witte lijn en de straal. Snijd of prik niet zelf: openen is werk voor de dierenarts of hoefsmid.
- Zit er een spijker of ander scherp voorwerp in de hoef? Bel direct de dierenarts en vraag of je het moet laten zitten of eruit halen. Haal je het eruit, maak dan eerst een foto en onthoud precies waar het zat.
- Zoek in het paspoort op wanneer je paard het laatst tegen tetanus is ingeënt en geef dat door.
- Zet je paard op een schone, droge stal met dik strooisel. Rijd niet en loop niet verder dan nodig.
Is de zweer geopend en kan de pus weg, dan loopt een paard vaak binnen een tot twee dagen duidelijk beter. Hoe lang de hoef daarna nodig heeft, hangt af van hoe diep de zweer zat. De dierenarts of hoefsmid zegt wanneer je weer kunt rijden.
Soms zoekt de pus zelf een uitweg en breekt de zweer door bij de kroonrand of de ballen. Je ziet dan een open plek of vocht boven de hoef, en vaak loopt je paard daarna beter. Laat het toch nakijken: de zweer moet helemaal leeg zijn.
Is je paard twee tot drie dagen na het openen niet duidelijk beter, of wordt het weer kreupeler? Bel dan opnieuw de dierenarts: de zweer kan dieper zitten of er is iets anders aan de hand. Krijgt je paard steeds weer een hoefzweer, zoek dan met dierenarts en hoefsmid naar de oorzaak.
- Krab de hoeven dagelijks uit en kijk naar de zool, de witte lijn en de straal. Een steentje of scheurtje dat je vroeg ziet, kan de hoefsmid wegwerken.
- Houd een vast ritme met de hoefsmid aan, meestal elke zes tot acht weken.
- Zorg dat je paard elke dag droog kan staan en beperk modder bij het hek, de drinkbak en de voerplek.
- Houd stal, paddock en rijbaan vrij van stenen, spijkers en los draad.
- IJzer verloren of beslag los? Laat het snel nakijken.
Twijfel je? Bel dezelfde dag de dierenarts of hoefsmid. Zit er een spijker of scherp voorwerp in de hoef, of zijn meer hoeven warm, bel dan direct de dierenarts.
Veelgestelde vragen
Een gewone hoefzweer kan een ervaren hoefsmid opzoeken en openen. Bel de dierenarts als je paard koorts of een dik onderbeen heeft, als er een spijker of scherp voorwerp in de hoef zit, als je paard eerder hoefbevangen was of als het na het openen niet binnen twee tot drie dagen opknapt.
Soms breekt een hoefzweer vanzelf door bij de kroonrand of de ballen. Dat duurt vaak dagen, en al die tijd heeft je paard veel pijn. Laat de zweer daarom openen door de dierenarts of hoefsmid en laat ook een doorgebroken zweer nakijken.
Zolang je paard stokkreupel is, staat het het best op een schone, droge stal en loopt het niet meer dan nodig. Na het openen bepalen de dierenarts of hoefsmid wanneer je paard weer kan bewegen of naar buiten mag. Een modderige wei is in die tijd meestal geen goed idee.
